Sıfır daire almak, çoğu kişi için hayatındaki en büyük tek harcamadır. Buna rağmen karar çoğu zaman birkaç ziyaret ve bir örnek daire gezisiyle verilir. Aşağıdaki liste, imza öncesi ve teslim sırasında kontrol edilmesi gereken başlıkları toplar.
Tapu ve hukuki durum
- Tapu türü. Kat irtifakı mı, kat mülkiyeti mi? Kat mülkiyeti, yapının tamamlanıp iskânının alındığını gösterir.
- Takyidat kaydı. Tapuda ipotek, haciz veya şerh olup olmadığını güncel kayıttan kontrol edin.
- Satıcının yetkisi. Satışı yapan kişi malik mi, vekil mi? Vekâletnamenin kapsamı ve tarihi önemlidir.
- Arsa payı. Bağımsız bölümünüze düşen arsa payının, dairenin büyüklüğüyle orantılı olup olmadığına bakın.
- İskân (yapı kullanma izin belgesi). Alınmış mı, alınmadıysa yükümlülük kimde ve ne zamana kadar?
Yapı ve teknik nitelik
- Yapı ruhsatı ve onaylı proje. Satın aldığınız dairenin projedeki bağımsız bölüm numarasıyla eşleştiğini teyit edin.
- Teknik şartname. Kullanılan malzemeler yazılı mı? "Birinci sınıf" ifadesi yeterli değildir.
- Zemin etüdü ve temel sistemi. Raporun varlığını ve temel tipini sorun.
- Beton sınıfı ve deney raporları. Yapı denetim dosyasındaki sonuçları isteyin.
- Yalıtım. Isı, su ve ses yalıtımının hangi sistemle yapıldığı tanımlı mı?
- Asansör. Marka, kapasite ve bakım sözleşmesi durumu.
- Isıtma sistemi. Merkezi mi bireysel mi; ısı payölçer var mı?
Kullanım ve yaşam
- Net ve brüt metrekare. Hangi alanın ne kadarını kullanacağınızı netleştirin.
- Cephe ve kat. Güneş alma durumu, gürültü ve manzara.
- Otopark hakkı. Bağımsız bölüme tahsisli mi, ortak kullanım mı? Tapuya işlenmiş mi?
- Depo, teras, bahçe. Eklentiler tapuda görünüyor mu?
- Aidat tahmini. Asansör, güvenlik, peyzaj ve merkezi sistem aidatı ciddi bir gider kalemidir.
- Ortak alanların durumu. Sığınak, jeneratör, su deposu ve hidrofor tamamlanmış mı?
Sözleşme ve teslim
- Teslim tarihi ve gecikme yaptırımı. Sözleşmede yazılı olmalı.
- Eksik listesi. Teslim sırasında tespit edilen eksikler yazılı olarak imzalanmalı; sözlü taahhüt takip edilemez.
Teslim günü kontrol listesi
- Tüm musluklar ve giderler: akış ve sızıntı kontrolü
- Priz ve anahtarların çalışması, sigorta panosu etiketleri
- Pencere ve kapıların açılıp kapanması, fitil ve kilit kontrolü
- Seramik ve parkede kabarma, boşluk, çizik
- Duvar ve tavanda boya kusuru, çatlak
- Balkon ve ıslak hacimlerde su tahliyesi ve eğim
- Kombi/klima çalışma testi ve garanti belgeleri
- Anahtar teslimi ve kapı kilidinin daha önce kullanılmamış olması
Brüt ve net metrekare kavramlarını bu yazıda ayrıntılı açıkladık.
Sık sorulan sorular
İskânı olmayan daire alınır mı?
Alınabilir ancak risklidir. İskânsız bağımsız bölümde kat mülkiyeti kurulamaz; kredi, abonelik ve satış işlemlerinde sorun çıkabilir. İskânın kim tarafından ve ne zaman alınacağı sözleşmede yazılı olmalıdır.
Kat irtifakı ile kat mülkiyeti farkı nedir?
Kat irtifakı, henüz tamamlanmamış yapıdaki bağımsız bölüm üzerinde kurulan haktır. Kat mülkiyeti ise yapı tamamlanıp iskân alındıktan sonra kurulur.
Otopark hakkı tapuda görünmeli mi?
Bağımsız bölüme tahsisli bir otopark söz konusuysa, bunun tapuda veya yönetim planında açıkça belirtilmiş olması ileride anlaşmazlığı önler.
Teslimde eksik çıkarsa ne yapmalıyım?
Eksikleri yazılı bir listeye bağlayıp karşılıklı imzalayın ve giderilme süresini belirleyin. Taşındıktan sonra sözlü taahhütlerin takibi zorlaşır.
Kaynaklar
Bağlantılar kurumların resmî sayfalarına yönlendirir. Mevzuat ve uygulama zamanla değişebileceği için güncel durumu ilgili kurumdan teyit ediniz.
