İskân Nedir? İskânı Olmayan Ev Alınır mı?

İskân, günlük konuşmada kullanılan kısaltmadır; resmi adı yapı kullanma izin belgesidir. Bu belge, yapının ruhsat ve eki projeye uygun olarak tamamlandığını ve kullanılabileceğini gösterir.

Kısa cevap

İskân, yapının bittiğini ve mevzuata uygun olduğunu belgeleyen resmi izindir. İskânı olmayan bir bağımsız bölümde kat mülkiyeti kurulamaz; abonelik, kredi ve satış işlemlerinde sorun çıkabilir. Bu nedenle iskânsız konut alımı risklidir.

İskân ne zaman ve nasıl alınır?

Yapı tamamlandıktan sonra müteahhit veya yapı sahibi tarafından ilgili belediyeye başvurulur. Belediye, yapının ruhsat ve eki projeye uygunluğunu kontrol eder. Genellikle şu unsurlar aranır:

• Yapı denetim kuruluşunun iş bitirme tutanağı ve raporları
• Projeye uygunluk (aykırı imalat varsa önce giderilmesi)
• Asansör, yangın ve gerekiyorsa diğer uygunluk belgeleri
• SGK ilişiksizlik belgesi
• Harç ve ücretlerin ödenmesi

Belge listesi belediyeye ve yapının niteliğine göre değişebilir.

İskân neden bu kadar önemli?

1. Kat mülkiyeti

İskân alınmadan kat irtifakı kat mülkiyetine çevrilemez. Kat irtifakı, henüz tamamlanmamış yapıdaki bağımsız bölüm üzerindeki haktır; kat mülkiyeti ise tamamlanmış yapıdaki tam mülkiyettir.

2. Abonelikler

Elektrik, su ve doğalgaz aboneliklerinin kalıcı olarak bağlanmasında iskân aranabilir. Şantiye aboneliğiyle oturmak sürdürülebilir bir çözüm değildir.

3. Kredi ve satış

Bankalar kredi değerlendirmesinde iskân durumunu dikkate alır. İskânsız bir konutu ileride satmak istediğinizde alıcı bulmak zorlaşır ve fiyat baskı görür.

4. Aykırılık riski

İskânın alınamamasının nedeni çoğu zaman projeye aykırı imalattır. Bu, satın aldığınız dairenin veya binanın bir bölümünün mevzuata uygun olmadığı anlamına gelebilir; sonradan yıkım veya düzeltme yükümlülüğü doğabilir.

Peki iskânsız daire hiç alınmaz mı?

Alınabilir, ancak bunu bilerek ve koruyarak yapmak gerekir:

• İskânın neden alınmadığını öğrenin. Sadece evrak eksikliği mi, yoksa projeye aykırılık mı?
• İskânı kimin, hangi tarihe kadar alacağı sözleşmeye yazılsın.
• Alınmaması halinde uygulanacak yaptırım (cezai şart, bedel iadesi) belirlensin.
• Ödemenin bir kısmını iskân şartına bağlamak, en etkili korumadır.

Sıfır daire alımında kontrol edilmesi gereken diğer başlıkları 20 maddelik listemizde topladık.

Nasıl kontrol edilir?

Yapı kullanma izin belgesinin bir örneğini satıcıdan isteyin. Ayrıca tapu kaydında "kat mülkiyeti" ibaresinin bulunması, iskânın alındığına dair güçlü bir göstergedir. Tereddüt halinde ilgili belediyeden teyit alınabilir.